उत्तर : रसग्रहण (संदर्भ, आशयसौंदर्य, काव्यसौंदर्य, भाषिक वैशिष्ट्ये) खालीलप्रमाणे.
संदर्भ : ही ओळ पंडित कवी मोरोपंत यांच्या ‘केकावली’ या काव्यातील ‘भरतवाक्य’ या रचनेतील आहे. नाटकाच्या शेवटी सर्वांच्या कल्याणासाठी जी मंगल प्रार्थना म्हटली जाते, तिला ‘भरतवाक्य’ म्हणतात. येथे कवी ईश्वराकडे स्वतःसाठी चांगल्या गुणांचे मागणे मागत आहेत.
आशयसौंदर्य : मला नेहमी चांगल्या माणसांची संगत मिळावी आणि सज्जनांचे हितकारक बोल सतत माझ्या कानावर पडावेत, अशी प्रार्थना कवी करतात. माणूस ज्या संगतीत राहतो तसाच घडतो; चांगली संगत व चांगले विचार माणसाचे मन शुद्ध करतात आणि त्याला सन्मार्गावर ठेवतात. ही साधी पण सर्वकालीन जीवनमूल्य सांगणारी मागणी आहे.
काव्यसौंदर्य : ‘घडो’ व ‘पडो’ या शब्दांतील यमकामुळे ओळीला गोड नाद व लय प्राप्त झाली आहे. ‘सुसंगति’, ‘सदा’, ‘सुजनवाक्य’ या शब्दांमधील ‘स’ या वर्णाच्या आवृत्तीमुळे अनुप्रास साधला आहे. प्रार्थनेचा नम्र, शांत भाव असल्याने येथे शांत रस जाणवतो. अल्पाक्षरी रचनेत मोठा विचार सांगितल्याने ही ओळ सुभाषितासारखी लोकांच्या ओठी रुळली आहे.
भाषिक वैशिष्ट्ये : ही रचना पृथ्वी या अक्षरगणवृत्तात आहे. संस्कृतप्रचुर, नादमधुर शब्दरचना आणि ‘घडो’, ‘पडो’ अशी इच्छा व्यक्त करणारी (आशीर्वादार्थी) क्रियापदरूपे यांमुळे प्रार्थनेचा भाव अधिक प्रभावी झाला आहे.